Σάββατο, 7 Σεπτεμβρίου 2013

Περί εκλογών ο Λόγος

Οι αστοί τις εξυμνούν ως το απαύγασμα της δημοκρατικής διαδικασίας και είναι γι αυτούς το υπέρτατο δικαίωμα των πολιτών σε μια ευνομούμενη κοινοβουλευτική δημοκρατία, οι κομμουνιστές τα μασάνε λίγο γα την σπουδαιότητα αυτού του γεγονότος με την έννοια ότι «τα κουκιά είναι μοιρασμένα όπως και η τράπουλα άλλωστε» εκ των προτέρων κι άρα, τίποτα το ρηξικέλευθο καλό δεν πρόκειται να βγει ως αποτέλεσμα.
Ο λόγος για τις βουλευτικές εκλογές. Μιας λοιπόν και θα διανύσουμε οσονούπω φθινοπωρινές μέρες συζητήσεως για το πότε κι αν θα πάμε σε εκλογές, ας θυμηθούμε λίγο πάλι την ισχύουσα εκλογική νομοθεσία μας, για να πάρουμε μια εικόνα αν όντως είναι μοιρασμένη η τράπουλα ή αν οι κάλπες μπορούν όντως να βγάλουν εκπληκτικά και μη αναμενόμενα αποτελέσματα.

Ισχύων εκλογικός νόμος 3231/2004, όπως τροποποιήθηκε τον Ν. 3636/2008: "ενισχυμένη αναλογική"
Σύμφωνα με τον ισχύοντα λοιπόν εκλογικό νόμο «Σκανδαλίδη» του 2004, σε συνδυασμό με το Ν. 3636/2008 του τότε υπουργού εσωτερικών Παυλόπουλου, ισχύει το σύστημα της ενισχυμένης αναλογικής όσον αφορά την κατανομή των βουλευτικών εδρών ανάλογα με τα αποτελέσματα που θα πάρουν τα κόμματα στην κάλπη.

Με τον εκλογικό νόμο, οι 250 (όχι πλέον 260!) έδρες από τις 300, κατανέμονται βάσει απλής αναλογικής με εκλογικό μέτρο (το κλάσμα άθροισμα ψήφων που ξεπέρασαν το 3% : 250). Για να καθοριστεί ο αριθμός των εδρών που θα πάρει το κάθε κόμμα, γίνεται διαίρεση των ψήφων έκαστου συνδυασμού, δια το εκλογικό μέτρο. Οι υπόλοιπες 50 έδρες παραχωρούνται στο πρώτο κόμμα. Άρα, για να αποκτήσει κάποιο κόμμα την απόλυτη πλειοψηφία των 151 εδρών, θα πρέπει να λάβει 101 έδρες από τις 250, (151- 50 έδρες μπόνους) δηλ. ποσοστό ψήφων τουλάχιστον 40,4% επί συνόλου έγκυρων ψήφων.

Μπέρδεμα; Μπέρδεμα! Ας τα δούμε σ ένα παράδειγμα, για να γίνει πιο κατανοητό. Τα νούμερα είναι τυχαία χάριν κατανόησης.
Καταρχήν για να μπει ένας συνδυασμός εντός Βουλής θα πρέπει να λάβει τουλάχιστον 3% επί των έγκυρων ψήφων. Αν π.χ. ψήφισαν έγκυρα 8.000.000 άτομα, ο ελάχιστος αριθμός ψήφων που πρέπει να συλλέξει ένα κόμμα για να μπει στη Βουλή είναι 240.000 ψήφοι. Έστω λοιπόν, ότι ο ΣΥΡΙΖΑ έλαβε 3.000.000 έγκυρους ψήφους ανά επικράτεια. Για να βρούμε σε πόσες έδρες αντιστοιχούν οι ψήφοι αυτοί, θα πρέπει σύμφωνα με τα παραπάνω, να διαιρέσουμε τον αριθμό των ψήφων που έλαβε, δια το εκλογικό μέτρο. Αυτό είναι όπως είδαμε πάνω, το πηλίκο όλων των έγκυρων ψήφων όλων των κομμάτων που έλαβαν τουλάχιστον 3%, δια 250. Άρα, 3.000.000: (8.000.000: 250)= 93 έδρες= 37,2%.

Με βάση την πριμοδότηση του 1ου κόμματος, τελικά ο ΣΥΡΙΖΑ θα λάβει επιπλέον 50 έδρες και θα φτάσει αισίως στον αριθμό εδρών 143 εδρών (93 + 50). Συνεπώς θα απέχει από τον αριθμό της απόλυτης πλειοψηφίας των 151 εδρών, ακόμη και με την πριμοδότηση των 50 εδρών. Με βάση των παραπάνω υπολογισμό, το δεύτερο στη σειρά ψήφων κόμμα (ΝΔ πχ.), θα φτάσει στο παράδειγμά μας με πχ. 2.500.000 έγκυρα ψηφοδέλτια στις 78 έδρες (31,2%). (το ισχύον εκλογικό σύστημα προτάσσει το «The Winner takes it all»). Γίνεται αμέσως αντιληπτή η αναντιστοιχία συσχετισμών μεταξύ της βούλησης του λαού που εκφράζεται στα 37,2% και 31,2%, και τον αντίστοιχο αριθμό των κατανεμημένων εδρών μεταξύ πρώτου και δεύτερου κόμματος με 143 έδρες έναντι 78!

Έχοντας υπόψη τους συσχετισμούς εκλογικής ψήφου όπως διαφαίνονται στις δημοσκοπήσεις, έστω ότι η Χ.Α θα λάβει κυμανθεί στο 10% δηλ. 800.000 ψήφους, δηλ. 25 έδρες, οι ΑΝΕΛ μαζί με ΚΚΕ γύρω στο 7% δηλ. 17 έδρες, και το πάλαι ποτέ κραταιό ΠΑ-ΣΟΚ έκανε bungee jumping στα 4% μαζί με ΔΗΜΑΡ, δηλ. 10 έδρες έκαστο.

Λοιπόν, όπως είδαμε παραπάνω, για αυτοδυναμία ή τέλος πάντων για σχηματισμό κυβέρνησης συνασπισμού απαιτούνται τουλάχιστον 40,04% επί έγκυρων ψήφων. 

Πάρτε τώρα τα παραδείγματα πάνω, κάντε τους απαιτούμενους συνδυασμούς που απαιτούνται για σχηματισμό κυβέρνησης, και ο θεός βοηθός.


Πάντως κάνοντας τα διάφορα σενάρια, διαφαίνεται η αισιόδοξη πλευρά της όλης ιστορίας: υπάρχει σοβαρό ενδεχόμενο , στις επόμενες εκλογές ΝΔ και ΠΑ-ΣΟΚ μαζί, να ΜΗΝ κάνουν κυβέρνηση! Αλλά ποτέ μη λες ποτέ. Ίσως να κινδυνεύουμε να χρεοκοπήσουμε άμεσα φερ’ ειπείν, αν δεν υπάρχει ακριβώς αυτός ο συνασπισμός και στο μέλλον. Πολλές φορές, τα αποτέλεσμα των εκλογών είναι για ορισμένους γνωστά πριν καν αυτές γίνουν.

Γράφει ο Δημήτριος Δημητριάδης στο greek-rechtsanwalt

Κάθε νέα ανάρτηση στο email σας